Bij de wederopbouw van TransforMango kon ik mooi weer wat zaken uitproberen die mij het waard leken om uit te proberen.
Voornaamste wijzigingen zijn een aangepaste voorderailleur (die eigenlijk een achterderailleur is) en een kettingspanner die genoeg kettinglengte op kan nemen om echt alle versnellingen te kunnen schakelen. Het ene hangt direct met het andere samen. Als je in een hoge versnelling bent op de cassette en je moet door een onverwachte situatie zo plotseling stoppen dat je niet meer terug kunt schaklen, kun je met de omgekeerde derailleur in stilstand schakelen van het grote naar het kleine blad, maarrr, dan mag de ketting niet slap gaan hangen! Zou de ketting niet op spanning worden gehouden, dan loopt de ketting er hoogstwaarschijnklijk af wat in ieder geval oponthoud betekent, waarschijnlijk besmeurde handen oplevert en mogelijk zelfs het schakelsysteem beschadigt. Vandaar dat een kettingspanner met een langere kooi nodig is om in alle versnellingen van klein-klein tot groot-groot (combinatie kettingblad-cassette tandwiel) de ketting op spanning te houden. Moeilijk is dat niet want er is bij de Mango ruimte voor door de plaatsing van de kettingspanner voor de brug. Door de kettingspanner om te draaien en op de bodem van de body vast te zetten heb ik de meeste ruimte voor een lange kettingspanner en loopt de ketting weer boven de brug langs, zoals ik in een vorige blogposting al heb laten zien. Dus ook in dit geval heb ik geen kettingbuizen nodig.
In de praktijk ziet dat er zo uit.
Uiteraard heb ik eerst geprobeerd een normale voorderailleur in te zetten. Het leek me het handigst om de trapashouder van Alligt om te draaien op het vierkante frame zodat de "pook"waar de voorderailleur aan zit naar beneden wijst. Ik wist dit weliswaar voor elkaar te krijgen met de pook in een geschikte hoek, maar de voorderailleur kwam helemaal op het eind van de pook en dat bleek te dicht bij het 65tands tandwiel uit te komen om lekker te schakelen. In feite wilde het gewoon helemaal niet schakelen en bleef de ketting maar ratelen. Een kollega kwam met het idee om dan maar een achterderailleur met schakelplaten zoals we die toepassen in de Mango te gebruiken. Na wat passen en meten bleek dat de moeite waard om uit te proberen. Het schakelt goed, maar daar moet ik wel bij zeggen dat langzaam achteruit trappen verreweg het soepelste ging. Bij snel ronddraaien van de trappers danste de ketting een paar keer over de tanden voor er geschakeld werd. Omdat je nu bij stilstand kunt schakelen hoef je niet met een hoge snelheid rond te trappen en is het dus puur een kwestie van gewenning. Ik had het graag idiootzeker gehad, maar daarvoor moet je toch nog steeds bij Rohloff zijn.
Vervanger van DualDrive
Rohloff is het dus niet, ook omdat de cassette zoals gebruikelijk alleen vooruit trappend schakelt. De cassette achteruit trappend schakelen zou in principe prima kunnen, maar het is helemaal niet handig om voor elk klein schakelstapje achteruit te moeten trappen en daarna weer vooruit. Dat werkt alleen maar vertragend. Het is wel vergelijkbaar met de DualDrive. Je kunt bij onverhoopt tot stilstand komen in een hoge versnelling in 1 keer een grote schakelstap omlaag maken zodat je vrij gemakkelijk weer op gang kunt komen.
Nu ben ik een ervaren velomobilist en het overkomt me eigenlijk maar zelden dat ik mezelf in een te hoge versnelling terug vind en sowieso weet ik met voorzichtig trappen voldoende snelheid op te bouwen om met weinig kracht op de pedalen de cassette weer terug te schakelen naar het grootste tandwiel.
Het is vooral bij heuvelachtig gebied dat ik me nog weleens laat verrassen. Heuvelop kun je naar het kleine blad schakelen wel vergeten als je tegelijk kracht op de pedalen moet zetten om in beweging te blijven. Grote kans dat je je voorderailleur verbuigt als dat toch probeert. Sta je noodgedwongen helemaal stil dan moet je omdraaien, heuvelaf licht trappend naar het kleine blad schakelen en daarna weer omdraaien om de weg te vervolgen. Hoogst onhandig met een velomobiel en voor mij voldoende aanleiding om deze poging te wagen.
Ander probleem.
Goed, dit heb ik allang gereed en werkend, maar TransforMango is toch nog steeds niet weer opgebouwd. Ik fiets op het moment met mijn carbonQuest die eindelijk eens aan de bak komt, dus dringend is de wederopbouw van TransforMango niet. De oorzaak van de vertraging is het feit dat het moeilijk blijkt om een andere wijziging te laten slagen: de achterste kettingspanner zo te wijzigen dat ik met 1 spanrol toe kan i.p.v. twee. Bij mijn verkochte Twango liep dit probleemloos maar in TransforMango staat de achterste ketting wat strakker en is het raakvlak van de ketting op de spanrol maar heel kort. Doordat een ketting niet vlak is wordt de spanrol bij elke schakel naar beneden gedrukt en dat levert een hobbelende kettingspanner en een te zware kettingloop op. Ik heb hier heel wat op afgepiekerd maar het lijkt erop dat ik weer uit kom bij de originele Mango kettingspanner met twee spanrollen. De ketting wordt daarbij zodanig omgeleid dat de ketting over een grote lengte aanligt op de rollen en er geen rare beweging optreedt.
Toepasbaarheid
Niet te hard van stapel lopen hier, want waar ik het helemaal niet over gehad heb is dat ik het voorframe helemaal omgebouwd heb. Dit vanwege de omgedraaide Alligt trapas houder. De voeten komen ca 5cm lager uit en dat zou voor mij betekenen dat mijn hakken over de straat slepen. Ik heb het simpel weten te houden met een rechte vierkante alu koker van brug tot neus, maar aanpasbaarheid aan een andere beenlengte is nu veel moeilijker geworden. Dit is natuurlijk niet handig, maar het kan ook best anders als er een aparte houder gemaakt wordt voor de "reverse" voorderailleur. Dan hoeft er niets aan het frame verandert te worden.
In aanvulling op een vorig bericht waarin ik uitleg hoe je in de Mango een efficiente kettingloop zonder kettingbuizen kunt realiseren heb ik een tweede video gemaakt waarin ik laat zien hoe je op simpele wijze de werking van de kettingspanner kunt omdraaien. De methode van simpelweg de kettingspanner tegen de klok indraaien bleek op den duur niet goed te werken omdat de ingebouwde veer hier niet zo geschikt voor is. De meest elegante oplossing zou zijn om speciale veren te laten maken, maar een goedkope en goede oplossing is de veer eruit halen en een externe trekveer te bevestigen tussen kettingspanner en frame. In de video wordt uit de doeken gedaan hoe:
Vanwege mijn grote schakelbereik met een 11-34 cassette en 39/60 tandbladen ben ik nog een stapje verder gegaan en heb de kettingspanner uit elkaar gehaald, de derailleurwieltjes eruit gehaald en vervangen door een 75mm gladde Alligt kettingwiel aan de bovenkant en een 50mm kettingwiel aan de onderkant. Hierdoor kan ik ook op het kleine voorblad nu ale versnellingen schakelen. Een leuke bijkomstigheid is dat de ketting niet meer door een kooi loopt en dus heel eenvoudig op en af gelegd kan worden. Handig bij ketting wisselen om maar wat te noemen. Risiko op ongewild aflopen is er nauwelijks. Het onderste kettingwiel kon helaas niet groter zijn omdat deze aan zou gaan lopen op de bodem.
Groningen ligt dicht bij Noord-Duitsland en ik kan heel goed overweg met de Duitse taal. Tel daarbij op dat veel velomobielende Duitsers technisch geinteresseerd en gekwalificeerd zijn en het zal geen verbazing wekken dat ik nogal wat Duitse velomobiel vrienden tel. De meesten heb ik leren kennen via het Velomobil forum http://www.velomobilforum.de/forum/. Je kunt op dit forum groepsgesprekken voeren (Unterhaltung) met een beperkt aantal mensen en ik maak daar graag gebruik van om te discussieren over mogelijke tweaks aan de Mango. Zo is bijvoorbeeld de stuurgeometrie 1.1 voor de Mango Plus en 2.1 voor de Mango Sport in stilte uit ontwikkeld.
Kwadratisch versus lineair
Bij al die aandacht voor besturing en aerodynamica is een belangrijk aspect wat uit het oog verloren door mij: de mechanische verliezen in de aandrijving. Aangezien aerodynamische verliezen kwadratisch oplopen en mechanische verliezen lineair, leek me dat niet zo'n probleem, maar als de aerodynamica niet veel meer valt te verbeteren, dan is dit wel de volgende stap. Voor rijders met wat minder "umpf" in de benen als twilwel is het zelfs minstens net zo belangrijk. In het algemeen: voor snelle rijders is aerodynamica belangrijker, voor de "normaal sterfelijken" de mechanica. Als beide in orde zijn is het natuurlijk helemaal tof.
De omkering
Zoals wel vaker hebben juist mijn Duitse vrienden me in de goede richting geduwd. Met name een verbazingwekkend staaltje creatief denkwerk van Ost-Fries Ludwig spoorde me aan tot een periode van hevig en koortsachtig tweaken van de gehele aandrijflijn. De meest opmerkelijke transformatie vond plaats bij de voorste kettingspanner: de kettingloop door de kooi is nu omgedraaid en de spanner wordt net andersom op spanning gehouden door de veer. Toen Ludwig me een mailtje schreef met een beschrijving van deze omkering viel me de mond wel even open. Het ligt zo voor de hand, maar je moet er wel even op komen! Maar.... zult u zich afvragen: wat gebeurt er dan voor ingrijpends dat de weerstanden af zouden nemen. Dit komt inderdaad niet door de omkering van de kettingloop op zich. Waar het om gaat is dat hierdoor de ketting niet meer door de brug heen loopt, maar geheel vrij over de brug heen en daardoor is er geen kettingbuis meer nodig.
Vuil
Het verlies in de kettingbuis kan sterk varieren. Als de buis netjes recht loopt en schoon is, valt het wel mee, maar als de ketting niet recht aangevoerd wordt vanaf de kettingspanner naar de buis en/of een bocht moet maken en de buis van binnen vervuild is met oud vet en vuil, dan wordt het wel degelijk een "slepende" affaire. Aangezien het vervuilen van de ketting buis langzaam toeneemt, neemt ook de weerstand ongemerkt steeds verder toe.
Snelle vervuiling van de kettinglijn, is wat me destijds af deed keren van mijn eerste velomobiel: good old Alleweder. Een open kettinglijn zoals sommige velomobielen nog steeds hebben is een "klap in het gezicht" wat mij betreft. Ik ben van mening dat elke zelf respecterende velomobiel fabrikant dit zo langzamerhand op orde moet hebben, anders duurt een licht lopende kettinglijn maximaal tot de eerste de beste winter.
Het andere uiterste is trouwens ook niet goed. Een ketting afdekking die je eerst eraf moet sleutelen is de doodsteek voor het broodnodige regelmatig smeren van de ketting. Je ketting loopt niet alleen lichter als je minstens elke 1000km smeert, maar is ook stiller en gaat langer mee. Een "natte" ketting is onnodig en zegt helemaal niets over het al dan niet goed gesmeerd zijn van de ketting. Olie doet zijn goede werking namelijk aleen binnen in de schakels. Dus veeg gerust alle overtollige olie van de ketting, liefst met een ontvettende doekje, zowel voor als na het smeren.
Wat er niet is...
Naar het motto: "wat er niet is, is er niet" (vrij vertaald: wanneer een ketting buis weggehaald is, kan de ketting ook niet meer slepen) kun je nog een stapje verder gaan naar de diverse rollen in de aandrijving. In de secundaire ketting naar het achterwiel zitten twee rolletjes. Twee rolletjes hebben het voordeel dat er meer verschil in kettinglengte kan worden opgevangen (met andere woorden: het steekt niet zo nauw) maar een rol die er niet is, tja, is er niet.... Dus hup, oude kettingspanner eruit en een langere kettingspanner met maar 1 rol erin.
Kogellagers
Naast het aantal rollen speelt de kwaliteit van de lagering een belangrijke rol, zo niet de belangrijkste. Meestal worden glijlagers toegepast in de niet aangedreven ketting helft. Met kogellagers kan de weerstand weer iets verkleind worden. Ik ben nog niet helemaal klaar met deze conversie naar kogelgelagerde rollen. Alleen in de secundaire kettinglijn heb ik nu een grotere rol op kogellagers. De voorste kettingspanner bij de brug komt ook nog aan de beurt. Deze rollen hebben hoge flanken zodat een kooi niet meer nodig is. Dit is erg handig bij vervangen van de ketting of als de ketting onverhoopt eens af loopt van het kettingwiel. Dus het is ook nog eens heel gebruiks- en onderhoudsvriendelijk. Voelt u zo langzamerhand een beetje aan waarom ik zo koortsachtig aan de slag ben gegaan toen het me eenmaal begon te dagen hoeveel voordelen er te halen waren?
Schakelplaten revival
Nu was het zo langzamerhand wel eens tijd dat ik zelf ook eens wat ging bedenken. Niet zo moeilijk, want wat stoorde me al sinds de introduktie ervan: het kettingrolletje in de derailleur. Deze was niet nodig bij de 8- en 9- speed kettingen waarbij geschakeld werd door middel van schakelplaten die de ketting aleen maar raken tijdens het schakelen. Met de komst van de smallere 10-speed ketting kon er enkel nog betrouwbaar geschakeld worden met behulp van een overigens hele goede kwaliteit Tacx kettingrolletje. Ik bedacht nu dat er wel degelijk met schakelplaten gewerkt kan worden, mits er maar rekening wordt gehouden met de smallere 10-speed ketting. Dat betekent: de schakelplaten moeten dichter bij elkaar. Al bij de eerste poging slaagde ik erin een even betrouwbaar en vlot schakelen tot stand te brengen. Ook in dit geval geldt: "wat er niet is....."
De onvermijdelijke twilwel filmpjes
Hoe ziet dit er nu allemaal uit? Wat dacht je wat: twilwel heeft uiteraard een filmpje gemaakt. Een camera bedienen zonder een "filter" over de lens te maken valt nog niet mee als je handen onder de kettingsmeer zitten, ha!
Er wordt me vaak gevraagd hoeveel dit nu scheelt in snelheid. Ik verbaas me altijd over de stellige en in mijn ogen nogal voorbarige uitlatingen die er soms in dit opzicht gedaan worden door andere tweakers. Het hangt namelijk helemaal van de omstandigheden af. Bij welke snelheid, met welk wegdek, temperatuur, wind, enzovoorts. Met behulp van mijn vermogensmeter kan ik zo langzamerhand toch wel een hele duidelijke trend onderscheiden als ik de periode maar lang genoeg neem. Over de jaren heen, met alle tweaks op een rijtje durf ik wel te stellen dat mijn Twango in forens uitvoering inmiddels zo'n 20% lichter trapt bij een snelheid van rond 40km/uur t.o.v. een standaard Mango uit pak 'm beet het jaar 2009. Bij hogere snelheden neemt het voordeel natuurlijk nog verder toe.
Een snelle rit over grote dagafstand met goed asfalt, met een lekkere temperatuur en een matige zijwind ziet er inmiddels ongeveer zo uit:
Dezelfde rit, met hetzelfde matige windje in de rug op een vlakke weg na een korte daling:
In totaal heb ik deze dag 280km gefietst. Een deel ervan: http://ridewithgps.com/trips/4843567
Hoe kom ik aan 20%? Ik heb daarvoor de (door David Hembrow met de Mango aangevulde) Kreuzotter rekentool gebruikt die een vermogen van 170Watt aangeeft bij 40km/h. Op vlak wegdek met weinig wind trap ik voor 40km/h nu 137Watt bij 28gradenC.
{(170-137)x170}x100%=20%
Kreuzotter is een leuke site waar ik altijd heel wat bruikbare en vrij accurate berekeningen kon maken. Inmiddels is deze echter wel wat achterhaald, want de ontwikkeling bij de Mango heeft niet stil gestaan....
Wat doet twilwel hier mee
Als onbezoldigd "chef ontwikkeling" bij de Mango afdeling van SinnerBikes is het mijn voornemen om de aandrijflijn zo snel mogelijk aan te passen bij nieuwe Mango's met derailleur. Bij de uitvoeringen met een naafversnelling ben ik jammer genoeg gebonden aan een vrij hoge kettingspanning, dus kan ik hier minder efficientie verbetering bereiken. Bij een lage kettingspanning is het risico op een zich zelfstandig makende ketting heel groot vanwege de weerstand bij het achteruit trappen met een naafversnelling (ketting loopt van de tandwielen af). Je trapt vaker achteruit dan je denkt: bij elke stop om de trappers in de goede (12 uur) positie te krijgen om kracht te kunnen zetten.
Bij oudere Mango's (behalve de alleroudste met zowel de primaire als secundaire ketting aan de rechterkant) kunnen deze veranderingen ook doorgevoerd worden. Ik acht dit nog zinvoller dan de aerodynamische verbeteringen en verwacht dan ook veel belangstelling. Voorlopig ben ik de enige sleutelaar bij SinnerBikes voor zowel produktie als onderhoud aan de Mango's en aangezien ik dit hoogseizoen merk dat de produktie van nieuwe en het onderhoud van oudere Mango's soms maar moeilijk te kombineren zijn, heb ik het idee dat het goed zou zijn om dit uit te stellen tot het laagseizoen. Dat wil zeggen: met name januari en februari zijn heel geschikte maanden om je Mango langs te brengen bij SinnerBikes voor deze klus.
Ik heb twilcap laten spuiten. De kap wordt er niet sneller van, maar het oog wil ook wat. "Die gifgroene veeg die laag en hard over het asfalt vliegt? Dat kan alleen maar twilwel zijn"
Zijsleuven op precies de goede hoogte (voor mij) om door te kijken.
Het voorste kijkgat nog wat groter gemaakt
Op een niet al te winderige dag wil ik de Sinner toerkap en twilcap met elkaar vergelijken middels de vermogensmeter. Ik realiseerde me dat ik daarvoor toch echt de weg op moest. Ik heb nu eenmaal geen auto om een en ander naar een veilige testplek te transporteren. Twee kappen meenemen is in principe mogelijk, door een op de top te plaatsen, maar dat is me te avontuurlijk. Daarom heb ik de kijkgaten zodanig groot gemaakt dat ik voldoende zicht heb om aan het verkeer deel te nemen.
Mocht ik de indruk krijgen dat ik door deze relatief grote gaten teveel verlies aan snelheid, dan maak ik ze voor het wedstrijd gebruik met inzet ruitjes weer kleiner. Een klein windschermpje om de rijwind over het voorste kijkgat te geleiden ligt natuurlijk ook voor de hand. Omdat ik al zo vroeg begonnen ben om me voor te bereiden op Cycle Vision heb ik alle tijd om te experimenteren.
Het kan nog net, ik heb nog 33 minuten. Maar beknopt moet het wel worden, dat is duidelijk.
Een overzicht van 2014. Er is erg veel gebeurt in dit jaar:
Het failliet dat over Sinner werd uitgesproken was erg ingrijpend, maar het liep goed af door de geslaagde doorstart na de zomervakanties. Voor mijn chefs Jan en Harma niettemin een erg moeilijke tijd waar ze nog lang niet doorheen zijn. Maar zoals ik ze ken zijn het enorme doorzetters, ze zijn vindingrijk en zitten zeker niet bij de pakken neer.
Mijn wedstrijdresultaten dit jaar zijn geweldig goed. Vooral bij Cycle Vision in de uurs en drie uurs wedstrijden heb ik prestaties neergezet die ik nimmer voorheen gehaald heb. De vele forenzenkilometers zijn een goede basistraining gebleken, maar daarmee alleen had ik het niet gered! Ik heb mijn benadering van voorheen dat ik de Mango zelf vrij weinig aan deed laten vallen en zoveel mogelijk aerodynamische truukjes toegepast. Tot mijn niet geringe verbazing blijkt hiermee ook in het dagelijkse prima te fietsen. Ik kan nog steeds goed over verkeersdrempels komen, de draaicirkel is onveranderd klein en het komfort is ruim voldoende.
Een en ander komt steeds meer tot uiting in wijzigingen in de produktie van nieuwe Mango's. Immers, wanneer de praktische bruikbaarheid niets af neemt, waarom zou je dan nalaten de Mango sneller te maken?
Aerodynamisch:
- de veelbesproken verlengde achterkant die 3 tot 10% voordeel oplevert volgens door verschillende rijders uitgevoerde vermogensmetingen. Minstens zo belangrijk is een forse vermindering van de zijwindgevoeligheid.
- een veel minder opgemerkte, maar daarom niet minder belangrijke aanpassing, is een scherpe kant aan de voorkant van de voorste wielkasten dmv. een lexan strip. Deze zorgt ervoor dat er veel minder lucht de wielkast in slaat en in plaats daarvan netjes langs het wieldoekje gaat. Als ook de onderkant naast de wielen zoveel mogelijk gesloten wordt, levert dat volgens eigen meting 6% vermogensvoordeel.
Komfort:
- Veel betere ventilatie door een luchttoevoer in het stuwpunt (helemaal voorin) met een diameter van liefst 80mm direct naar lichaam of gezicht, waardoor ik nu ook in de zomer zonder oververhitting gevaar met de Sinner kap kan blijven rijden. Afgezien van het overduidelijke snelheidsvoordeel ben ik overtuigd van de voordelen voor vooral rijders die snel verbranden in de zon.
-korte 150mm cranks, helemaal super al was het wel effe wennen. Geen kontakt meer tussen hakken en asfalt en minder belastend voor de knieen. Wel opletten met de overbrenging wanneer je de bergen in gaat.
- de mid-voet plaatsing van de spd-plaatjes is definitief een blijvertje. De kuiten en de achillespees hebben het veel gemakkelijker. Een omgekeerd experiment maakte het duidelijk: Slechts een paar weken geleden toen het plots veel kouder werd, werd ik met de neus op de feiten gedrukt. Mijn winterschoenen heb ik nog de spd plaatjes op de oude stand en het duurde maar een week voordat mijn achillespees weer op begon te spelen. Dit terwijl ik dacht definitief van het probleem af te zijn. Ik heb dus de zomerschoenen maar voorzien van de electrische teenverwarming, zodat ik daarmee ook in de kou kan fietsen. En ja hoor: de pijn verdween weer.
Bijkomend voordeel: de voeten komen nog wat verder van de weg waardoor ik de voetengaten vlak kan sluiten (bij schoenmaat 48). Komfy in de winter en weer wat sneller in een wedstrijd.
-Elastomeer vering. Daarmee experimenteer ik nog steeds, maar in ieder geval bij de voorwielen kan ik erg goed uit de voeten met de ICE elastomeren van gemiddelde hardheid. Redelijke demping, heel goed komfort en maar heel weinig rollen om de lengte-as, zelfs bij hard trappen op de pedalen. Achter bleek alleen een harde elastomeer veel te hard en de middelharde werd wel erg veel korter in korte tijd (en bijna net zo hard uiteindelijk als de harde). Ik heb nu een harde elastomeer gecombineerd met een blauwe soepele stalen veer van 2cm. Dat lijkt een hele goede kombi met voldoende komfort en demping, maar het is nog even afwachten of de erg korte stalen veer dat op den duur aan kan. Die krijg wel veel voor de kiezen...
Ha, ik kan niet zo snel schrijven, oud wordt nieuw, het vuurwerk vliegt de lucht in. Gelukkig Nieuwjaar iedereen!
en door....
- Zicht door het vizier. Sowieso voorzie ik deze van nano coating binnen (anti-condens) en buiten (anti-regen) maar dit is lang niet voldoende. Condens is soms niet te voorkomen. Een dikke zeepoplossing (veel handzeep/beetje water, geen afwasmiddel!) voldoet verreweg het beste, maar ik had al gemerkt dat wanneer je eenmaal begint te wissen, je blijft wissen. Onderweg met een zeepdoekje weer een nieuwe film aanbrengen bleek heel onhandig te zijn. Ik heb mijn aandacht nodig bij het sturen.
Ik pak het deze winter planmatig aan: als ik terug kom na het werk neem ik het vizier af met een natte zeem met plenty water, daarna de zeepoplossing aanbrengen en afnemen met een droge doek. Tijdens het fietsen de volgende dag raak ik het vizier met geen vinger aan. Het werkt wonderwel: ik kan veel vaker met vrijwel gesloten vizier fietsen. Als het vizier toch beslaat doe ik deze zover open dat ik eronder door kan kijken. Ik wis de condens niet weg, want dan verwijder ik de zeep. Meestal verdwijnt de condens na een stukje doorfietsen ook weer.
- Zicht door de bril (op sterkte). Vriend Ludwig liet me even kijken door wat hij een taxi-bril noemde. Dat is een overzetbril met gele glazen en het staat in Nederland bekend als nacht- of contrastbril. Dit is heel ontspannend voor mijn ogen. Ik word niet meer verblind door autolampen en ik zie de rand van de weg veel beter. Blauw licht wordt weggefilterd, en dat is het hele geheim. Met een beetje zoeken vond ik er een online voor een tientje. Geloof me, dit is een hele goede investering als je vaak in schemering en duisternis fietst!
-Waar ik erg trots op ben is de verbetering van de stuurgeometrie. Ik hoorde vaker dan me lief was dat de Mango nerveus stuurde. Toen ik anderhalf jaar geleden begon hier over na te denken wist ik zo goed als niets over deze materie. Na een paar slagen in het duister die niets opleverden besefte ik dat ik me meer moest verdiepen in de theorie. Toen kwam ik er pas echter hoe ingewikkeld het is. De besturing heeft veel draaipunten. Wanneer je de plek van een draaipunt verandert, dan verandert alles. Ik ben nu zover dat ik begrijp wat er gebeurt wanneer ik iets verander. Besturing blijft echter voor een groot deel iets subjektiefs, afhankelijk van de voorkeur van de rijder. Inmiddels is duidelijk dat de nieuwe stuurgeometrie niet alleen mezelf, maar ook anderen heel goed bevalt.
Ik heb inmiddels al heel wat oudere Mango's voorzien van de nieuwe stuurgeometrie, maar toen Piet Kunis me vroeg om nieuwe stuurplaten om op zijn flink aangepaste blauwe "Super-Mango" te monteren, heb ik hem toch wat anders aangeraden. Hij heeft namelijk meebewegende platen onderaan zijn stuurplaten die voorkomen dat er lucht in zijn wielkasten kan slaan. Heel vernuftig, maar daardoor zou hij helemaal van voren af aan moeten beginnen met deze aanpassing. Waarschijnlijk zouden de F-Lite banden die hij met moeite in de wielkasten had weten te krijgen ook niet meer passen.
Maar toevallig had ik een oplossing waarmee hij wel uit de voeten kan. Een heel simpele zelfs. Ik kreeg vandaag een mailtje van Piet dat deze oplossing erg goed lijkt te werken. Een leuke opsteker op de laatste dag van het jaar :-)
Had ik in het begin van dit bericht over beknopt? Ik heb het nog niet eens gehad over de 25.800km, meer dan ooit tevoren in een jaar afgelegd. De heerlijke GBSR2014 fietsvakantie met 18 andere velonauten om de Oostzee. De vele kortere tripjes door het wat, wat mij betreft, Velomobiel vriendelijke Duitsland, naar Bremen, Hannover, Hildesheim, Lingen, Bunde, Leer, Aurich. De fors toegenomen e-mail en forum kontakten met meedenkende, technisch en esthetisch aangelegde velomobielfanaten over de hele wereld. En 2015 belooft ook weer een heel interessant jaar te worden....
Zoals bekend ben ik (en met mij andere Mango rijders) geruime tijd bezig geweest om mijn Mango vooral qua snelheidspotentieel te verbeteren. Anders gezegd om de Mango efficienter te maken. Een heel belangrijk uitgangspunt was voor mij dat dit niet ten koste mocht gaan van de praktische bruikbaarheid, want ik wil ook in de stad en op het fietspad goed uit de voeten kunnen. Een wielkast stroomlijning bijvoorbeeld die de stuuruitslag beperkt is dan ook geen optie. Ik mag wel zeggen dat we daar heel goed in geslaagd zijn. Alleen de voorwielkappen leveren al 10%vermogenswinst op. De wielkappen voorkomen dat de luchtstroom met veel wervelingen in de wielkast slaat. De lucht stroomt netjes langs het wiel en wordt na het wiel weer verder geleid. Toevallig sprak ik gisteren met voormalig kollega Anton die ik vertelde over de goede resultaten met o.a. de voorwielkappen. Hij vertelde me dat hij ooit met z'n Mango een voor zijn doen fenomenale 46km/h haalde in de uursrace op de bekende RDW baan in Lelystad LINK. Dat was in 2003. Destijds had hij al stroomlijnkappen rond de voorwielkasten. De verlengde staart (ontworpen door Rudolf Kooistra) voegt daar nog 6% aan toe. Dat tesamen levert ongeveer even veel voordeel als de race/tourkap! Verdere efficientie verhoging moet niet alleen gezocht in verbeteringen van de aerodynamica, maar ook in de rolweerstand (Shredda banden, snel, comfortabel en degelijk) en de mechanische verliezen (stijfheid frame, lichter lopende aandrijving). Met behulp van vermogensmeters is gecontroleerd of er ook inderdaad sprake was van een verbetering. De dagelijkse praktijk leert waar nog zwakke punten zitten. Het afgelopen jaar heb ik liefst 24.000km afgelegd en daarbij bleek dat door de geleidelijk hogere snelheden en langere afstanden die ik aflegde de wegligging (vering, body dichter bij wegdek) en de besturing (rechtuit-stabiliteit) ook meer aandacht verdienden.
Snelheid en stuurgedrag
Met het toenemen van de gemiddelde snelheid kreeg ik dus steeds meer behoefte aan een stabieler stuurgedrag. De Mango is ooit ontworpen met het oog op een goede wendbaarheid. Daar wilde ik zeker niet aan tornen, want het is een belangrijk kenmerk van de Mango. Ik begon in eerste instantie dan ook met het zoveel mogelijk isoleren van lichaamsbewegingen die invloed konden hebben op de stuurbewegingen. Met in hoogte verstelbare elleboogsteunen bleek de besturing al rustiger en vermoeiing in armen en schouders bij zeer lange ritten verdween. Een neksteun is ook erg fijn. De vering van de Mango vind ik persoonlijk te slap. Dat is wel comfortabel, maar de body neigt sterk in snelle bochten. Bij hard accelereren beweegt de hele body van links naar rechts waar veel energie in verloren gaat en snel links-rechts sturen is bloedlink door het opzwaaien van de hele body, hetgeen niet voldoende wordt tegengegaan door de tamelijk slechte wrijvingsdemping. Na meldingen op het Duitse forum over de gunstige eigenschappen van elastomeer vering ben ik daarmee gaan experimenteren. De veerweg is wel wat geringer, maar de demping is vrij goed. Ik kan veel harder over verkeersdrempels zonder door de lucht te vliegen en in bochten helt de body veel minder over. Daardoor blijft het lichaamsgewicht centraal tussen de wielen en dat is goed voor de bochtstabiliteit. Door de kortere veerweg van elastomeer vering kon ik de body van de Mango dichter bij het wegdek brengen. Ik slaagde er daarbij in om ruimschoots voldoende bodemvrijheid over te houden voor zelfs de meest steile drempels. Dit door de achterste veer iets meer in te korten dan de voorste. De achterkant zakte dus relatief meer dan de voorkant. Met de body dichter bij het wegdek wordt niet alleen de bochtstabiliteit flink verbetert, maar ik win ook aerodynamisch weer een beetje. De wind dichter bij het wegdek is namelijk minder sterk, dus een lagere velomobiel ondervindt iets minder luchtweerstand. Een kortere veerweg betekent trouwens niet minder comfort. Elastomeren hebben geen zogenaamd losbreek moment, waardoor ze veel sneller reageren op oneffenheden. Er zijn verschillende hardheden en je kunt gemakkelijk combineren door een elastomeer door te snijden en te complementeren met een hardere of zachtere, Het is dus goed mogelijk om het comfort op lichaamsgewicht en persoonlijke voorkeur in te stellen. Onderhoud vergen de elastomeren helemaal niet.
Besturing stabiliteit
Vooral in het buitenland in de heuvels met snelle afdalingen merkte ik dat de stuurgeometrie van de Mango te licht is en niet voldoende zelf-stabiliserend. Niet zo vreemd dus dat in landen met veel hoogteverschillen de behoefte aan stabiel stuurgedrag bij hoge snelheden groot is. Onder leden van het Duitse Velomobilforum is een groeiende interesse voor een andere stuur-geometrie. Het is door de onderlinge beïnvloeding van de verschillende parameters een bijzonder lastig te vatten materie en naast een theoretisch ideaal is het ook nog eens een persoonlijke gevoelskwestie wat fijn stuurt. Het kostte me 4 pogingen in de loop van een jaar om de perfecte stuurgeometrie te vinden. Vooral de schuurstraal (in het Engels "scrub radius" en in het Duits "Lenkrollradius") en Ackermann compensatie zijn veranderd. De schuurstraal is standaard bij de Mango licht positief, maar ik heb begrepen uit de literatuur (lees"wikipedia") dat als deze negatief is, de rechtuit-stabiliteit sterk verbetert. Dat bleek inderdaad zo te zijn, alleen had ik toen een groot probleem omdat de Shredda banden niet meer de volle stuuruitslag hadden. Ze schuurden aan in de wielkast bij sterk insturen. Dit voldeed uiteraard niet aan mijn criteria. De positieve eigenschap van een goede wendbaarheid mocht niet verminderen! Hier heb ik lang op zitten broeden tot ik opeens het idee kreeg de stuurplaten, waar de kogelkoppen aan bevestigd zijn om te wisselen van het ene naar het andere wiel (het is iets gecompliceerder dan ik hier voorstel). Dat lijkt nogal radicaal, maar ik zag dat de schuurstraal er niet door zou veranderen en het bleek al snel dat ik zodoende de stuuruitslag van mijn favoriete banden weer had hersteld. in een moeite door kon ik Ackermann meer richting het ideaal brengen en dat resulteert in een beter bochtengedrag en beter doorrollen in de bochten. Ik ben zeer tevreden met deze stuurgeometrie. Ik hoef niet meer te corrigeren bij een bol wegdek of een windvlaag. De Mango stuurt vanzelf weer rechtuit. In de bochten is het gedrag nu voorspelbaar en het stuurt als vanzelf weer uit de bocht. Het is veiliger en meer ontspannen rijden, vooral bij hoge snelheden. Er schijnt echter altijd een nadeel te zijn en in dit geval is dit het wat zwaarder sturen, wat vooral merkbaar is bij lage snelheden. Sommige (maar niet alle) verbeteringen worden inmiddels of zeer binnenkort standaard toegepast in nieuwe Mango's. Oudere Mango's blijken zeer degelijk te zijn en daardoor zeer gewild door handige veelrijders. Met meer dan 400 Mangos' op de weg is het natuurlijk leuk dat ook de berijders van deze Mango's van dergelijke verbeteringen kunnen profiteren. Daarom gaat SinnerBikes een tweak pakket uitbrengen met bijvoorbeeld staartstroomlijn, wielkaststroomlijn, getande kettingrol in de aandrijflijn, een gladde rol in de teruggaande kettinglijn, elleboogsteunen, elastomeer vering en een frame verstijving. (de exacte inhoud van het pakket staat nog niet vast) Al deze verbeteringen heb ik toegepast, vaak weer verworpen, in een iets andere uitvoering opnieuw toegepast en uiteindelijk een goede mix gevonden. Door de lange tijdspanne die dit proces in beslag nam kan ik niet met absolute zekerheid zeggen hoeveel sneller je ervan wordt. Dat een toepassing van dit hele pakket een duidelijk merkbare effientie verbetering teweeg brengt, daarvoor durf ik mijn hand in het vuur te steken. Je kent je Mango niet meer terug.....
Een velomobiel voor wedstrijden of voor elke dag?
Tekenend voor de hogere efficientie van mijn "gepimpte"Mango zijn de duidelijk hogere gemiddeldes die ik bij het forenzen haal, de rit rond de Oostzee (GBSR2014) waar ik onverwacht als een van de snelste velomobielrijders naar voren kwam en de (voor velen verbazingwekkende) goede resultaten tijdens de uurs (11e plek) en 3uurs (8e plek) wedstrijden van Cycle Vision. De snelheden lagen daarbij flink hoger dan ik ooit met de Quest heb gereden en ook toen ik wedstrijden reed met de Quest was ik vaak bezig met truukjes om nog net wat harder te kunnen gaan. Bij de wedstrijd onlangs op de 800 meter baan in Assen werd ik 3e achter 2 HPV wereldkampioenen: Mathias Koenig in Milan SL en Daniel Fenn in DF. Mijn eeuwige rivaal Xander in een carbon Quest, die me vorig jaar nog net te snel af was, wist ik anderhalve ronde achter me te laten. Dit terwijl Xander zijn Quest nu voor het eerst voorzien had van een race/tourkap van Velomobielonderdelen.
Door sommige andere wedstrijdrijders wordt er soms wat korzelig gereageerd op de gepimpte Mango die opeens zoveel dichter bij hun gedoodverfde snellere velomobielen komt. "Harry is bijzonder fit" en "hij heeft zijn Mango verandert in een racemonster". Het klopt dat ik goed getraind ben, maar mijn duurvermogen is niet groter dan in mijn "glorietijd" van pakweg 10 jaar geleden en mijn Mango mag dan flink getweakt zijn, hij is nog steeds comfortabel, praktisch en wendbaar. Dat kan je niet zeggen van de meer extreme velomobielen met bijvoorbeeld keiharde kwetsbare bandjes, nauwelijks vering, beperkte stuuruitslag, een onderkant die zowat het wegdek raakt en een pure racekap met zulk slecht zicht rondom dat je echt niet veilig het dagelijks verkeer door komt. Niet dat je met deze velomobielen niet zou kunnen forenzen, maar dan gaan de snelle opties er wel af. Vaak worden deze velomobielen dan ook met de auto naar en van de wedstrijd vervoerd. Ik hoef helemaal niets te veranderen als ik na een wedstrijd naar huis fiets.
De Tourkap
De race/toerkap heb ik in dit verhaal buiten beschouwing gelaten. Het effect daarvan is inmiddels welbekend. De SinnerBikes race/tourkap is de meest populaire kap onder veelrijders maar ook geliefd door succesvolle wedstrijdrijders. Hij is zeer ruim met een doordachte aerodynamische vorm en de open zijgaten zijn zo geniaal dat dit concept nu op veel kappen van andere merken wordt toegepast. Weliswaar ben ik persoonlijk ervan overtuigd dat de kap bij een veel breder temperatuurbereik te gebruiken is dan over het algemeen wordt gedacht en er zelfs het hele jaar mee doorgefietst kan worden. Het uit de brandende zon zijn is een enorm voordeel heb ik gemerkt. Ik hoef geen zonnebrandolie te smeren en de kans op een zonnesteek is nul komma nul. Met ventilatie (bij 40km heb je veel rijwind), waterkoeling (een plantenspuit), kledingkeuze (geen shirt), de mogelijkheid om bij langzame klimmetjes de kap voorop de top vast te zetten met velcro en enige zelfbeheersing qua inspanning bij tropische temperaturen heb ik grote vooruitgang geboekt. Met overtuiging kan ik zeggen dat ik ook buiten het koude seizoen nimmer meer zonder de kap wil fietsen. Ik merk echter dat slechts weinigen er al aan toe zijn om zomer en winter met de kap te rijden. Velen laten liever de wind door het haar waaien en de ogen ongehinderd ronddwalen. Niets op aan te merken natuurlijk. Het leuke aan het tweakpakket is dat het de beleving van het fietsen niet verstoord en ongeveer net zoveel efficientievoordeel levert als de race/tourkap.
Kortom
De meest praktische en onderhoudsvriendelijke velomobiel gaat ook een heel stuk sneller worden....
Na Cycle Vision heb ik niets meer geschreven op mijn blog. Dat terwijl er intussen heel veel is gebeurd. SinnerBikes start door onder Drymer dus ik heb weer een baan. Daar valt veel over te vertellen natuurlijk, maar het voornaamste om te vermelden vind ik dat mijn voormalige werkgevers Jan en Harma mijn bewondering en volle respect genieten om de wijze waarop ze deze moeilijke episode in hun leven aangepakt hebben. Deze geweldige mensen zitten nimmer bij de pakken neer en zullen ook in de toekomst betrokken blijven.
Gaan er dingen veranderen? Zeker weten, het doel is om regelmatig met een nieuw model velomobiel te komen. Hoe solide het concept van de Mango ook is en we altijd zijn blijven verbeteren, de markt vraagt om af en toe een nieuwe uiterlijk en om specifiekere aanpassing aan verschillende rijdersgrootte. Daar gaan we aan tegemoet komen. Natuurlijk blijven we letten op praktische inzetbaarheid, probleemloos onderhoud, veiligheid en last but not least: de efficientie. Ik heb er ontzettend veel zin in!
Verder de GBSR2014, de tocht rond de Oostzee. Ik heb de keuze gemaakt om me geheel te richten op de video verslaggeving van GBSR2014 op Vimeo en YouTube en af en toe een update via Facebook onder #gbsr2014. Met de videos ben ik nog steed druk bezig..... Onderweg kon ik niet zoveel doen aan bewerking en bovendien waren de internet connecties op de campsites meestal zo slecht dat ik enkel korte filmpjes met wat lagere bitrate kon uploaden. Ik heb daar met behulp van Quicktime een oplossing voor gevonden door uit lange clips de leukste momenten uit te kiezen, in te korten, op te slaan in 720p en vervolgens te uploaden naar een geheel aan GBSR gewijdt kanaal op Vimeo. Toch heb ik tijdens rustdagen nog kans gezien om twee uitgebreidere filmpjes te maken, bewerkt met iMovie. Van de nachtrit en van de dag dat we Polen bereiken. Veel ruw materiaal van Denemarken en Zweden moest ik noodgedwongen van de laptop kieperen: een keuze tussen door kunnen filmen of dit ruwe materiaal bewaren voor latere bewerking thuis. Ik heb in Helsinki 2x32GB SD kaartjes gekocht om herhaling van deze kleine ramp te voorkomen.
Een uitgebreid verhaal over GBSR schrijf ik hier niet want ik hou mijn kruit droog voor het blad Ligfiets&. In ieder geval was de tocht een geweldige belevenis en een enorm succes, met veel media aandacht in Duitsland, Denemarken, Zweden en Finland. In de Baltische staten en Polen hebben ze begrijpelijkerwijs wel wat anders aan hun hoofd en zijn we dan ook amper geinterviewd. Interesse was er echter wel degelijk hoor.
Deze tocht was een bevestiging van wat ik al wist: de Mango is nog immer een van de meest veelzijdige, praktische en snelle velomobielen in echte "alledaagse" omstandigheden. Ik kon alle andere rijders op een na de baas, op goed en slecht wegdek. De langste dagtrip van 270km deed ik met een gemiddelde van 37,4km/h, niettegenstaande 5km gravel en daarna nog eens 5km wegwerken net voor de Litouwse grens. De lichtere combinaties van kleinere rijders in de Evo's waren wel iets sneller bij de langere klimmetjes, maar de rollende heuvels met soms slecht wegdek overheersten en daardoor kwam de combinatie van een fitte Harry en een snelle doch straatwaardige TransforMango heel goed uit de bus. Sprinter Markus in zijn Milan had ik tijdens de nachtrit een heuse shootout mee in de ochtenduren. Hij kon me niet lossen...
Bovendien had ik bijzonder weinig werk aan het rijdende houden van de Mango. Ik had geen enkele lekke band en geen enkel technisch defect. 2 keer heb ik de banden wat bijgevuld en drie keer de ketting gesmeerd. Oh ja, een velcro bandje had losgelaten en met dank aan Velomobilcenter.dk heb ik er een nieuwe aan de kap gezet. Nee, ze wilden er geen geld voor nemen. Oh, en de lege batterij van de vermogensmeter, waardoor ik van 4 dagen geen vermogensgegevens heb (jammer). Een Fin heeft in Helsinki me een nieuwe specifieke batterij bezorgd. Mijn dank aan de anonieme donor, wederom gratis.....
Wat zeker aanleiding tot discussie zal geven is de keuze van mij om de gehele tour met de onvolprezen tourkap van SinnerBikes te rijden. Veel GBSR rijders zaten dag na dag af te wachten wanneer ik 'm eraf zou gooien, maar nee hoor. Voor mij is het na jaren van experimenteren inmiddels een gepasseerd station. Ook bij hogere temperaturen en in de volle zon is de kap fijn. Zeker voor diegenen die snel zonnebrand en/of een zonnesteek oplopen is het zeker een overweging waard om juist in de zomer met de kap te rijden. Dan moet er natuurlijk wel aan de voorwaarde van goede koeling voldaan worden! En dat kan.....
De sfeer in het GBSR team was bijzonder goed. Natuurlijk was er enige rivaliteit onderling, onvermijdelijk met bij gelegenheid flinke testosteron en andere andere dampen opstijgend uit onze velomobielen. Maar we vergaten zeker niet om aan de bloemetjes te ruiken en natuurlijk af en toe een duik te maken in de Oostzee of een van de veel kleine meertjes onderweg.
Ach, ik ben toch een verhaal begonnen merk ik. Beschouw het maar als de teaser voor de volgende Ligfiets& ;-)
BTW: hulde aan de zeer goede voorbereiding van GBSR2014 door Josef Janning, alias Jupp.
BTW2: Deze tocht wil ik zeker nog eens herhalen, maar volgend jaar zomervakantie ga ik richting Slowakije. Het idee is om ook andere velomobilisten uit te nodigen, zonder ondersteuning van een busje te rijden, te overnachten in hostels en jeugdherbergen om de bagage te beperken. Denk er eens over na.... Omdat er geen ondersteuning is, mogen er enkel velomobilisten mee die goed voorbereid zijn.
Na het goede resultaat in de uurs race gaat mijn aandacht al snel uit naar de 3-uurs op zondag. Een uur voluit kan ik vrij snel van herstellen, maar dan moet ik niet tot diep in de nacht doorgaan. Daarom al heel vroeg naar bed. In de tent naast me wordt er druk gepraat en daarom duurt het lang voordat ik de slaap kan vatten. 's Nachts begint het te regenen en daar wordt ik wakker van. Ik maak me er niet druk om want ik voel me niet moe en de nacht is lang genoeg om voldoende slaap te kunnen pakken.
's Morgens regent het niet meer en er komt een aarzelend zonnetje door. Ik dep de Mango helemaal af. Even controleren of alle aero stripjes er nog netjes op zitten en dan lekker ontbijten in de kantine van Raceway Venray. Honger heb ik wel en ik bunker wat meer dan normaal.
De waterzak van 2 liter maak ik helemaal vol en ook een extra bidon belandt in de Mango. Gewoon water, want sportdranken vallen bij mij vaak slecht in de maag en dat risiko neem ik niet. Natuurlijk vind ook de plantenspuit een plekje waarmee ik af en toe mijn hoofd een frisse douche kan geven. Voedsel neem ik niet mee want gedurende de vele km die ik afgelopen jaar heb gefietst heb ik me geconditioneerd om minder vaak te eten. Daarom kan ik volgens mij prima op endurance tempo rijden zonder te eten.
De 3-uurs race
Detlef van het Velomobil forum vraagt me hoe ver ik denk te komen vandaag. Overmoedig zeg ik: 150km, daar ga ik voor. Hij is trouwens niet de enige die nieuwsgierig is. Ik heb gisteren nogal de aandacht getrokken :-)
Er zijn nu wat wisselingen bij mijn meest naast concurrenten. Peter de Rond, Benny de Weerd en Dirk Drost zijn er nu niet bij, maar aartsrivaal Xander (ook uit Groningen) juist weer wel. De ijzersterk rijdende Peter Coppens doet beide races mee en ook Ulrik Poluda in een Evo KS zal ongetwijfeld vaak in de buurt te vinden zijn.
In het begin neem ik weer ruim de tijd om een lekker tempo te vinden en dat blijkt vooreerst rond de 48km/uur te liggen met 210Watt. Dat komt perfect overeen met wat ik in de langere trainingen rondtrapte. Het ligt nog ruim onder mijn doeltempo, maar de race duurt 3 uur en de temperatuur wordt geleidelijk hoger in de loop van de ochtend. Dat betekent minder rolweerstand waardoor ik bij hetzelfde vermogen vanzelf steeds wat harder zal gaan. Dat klopt achteraf inderdaad vrij aardig http://ridewithgps.com/trips/2922144
De luchthapper met slang houdt me goed koel. Het vizier van de SinnerBikes race- cq tourkap houd ik dan ook dicht. De zijgaten heb ik niet afgesloten omdat (anders dan een open vizier) ze geen snelheid kosten. Ze zijn zelfs nodig voor afvoer van de grote hoeveelheid binnenkomende lucht vanaf luchthapper en voetengat. Ja, ook het voetengat heb ik open gelaten, omdat ik nog nooit een verschil heb kunnen meten in vermogensbehoefte met een dicht voetengat.
Ik hoef eigenlijk maar weinig gebruik te maken van de plantenspuit douche, maar lekker is dat wel hoor. Al met al vermoed ik dat ik het heel wat koeler zal hebben dan veel van de andere gesloten velomobielen.
Nu kan ik in mijn eentje saai de 3 uur vol maken, maar ik heb echt zin in strijd vandaag. De gelegenheid dient zich na 34 minuten aan wanneer een treintje met slechts 2 Quests passeert met Peter Coppens voorop en G van den Berg er vlak achter. Zij hebben 1 ronde voorsprong op me. Ik zet aan en met 53km/uur duurt het niet lang of ik kan bij ze aanpikken.
http://youtu.be/9Cqn5kWhUyE?t=4m48s bijvoorbeeld komen we langs denderen
Gezamenlijk passeren we even later Ulrik Poluda in een EvoKS. Die schrikt er nogal van, versnelt flink en gaat ons weer voorbij, maar later pakken we 'm weer en moet hij ons laten gaan. Dat is 1 plek winst! We denderen nog een hele poos door met een 49km/uur totdat de witte Quest voor me een gat laat vallen tussen hem en Peter. Welk wiel zal ik nu kiezen? Ik denk aan de EvoKS die natuurlijk er weer bij zal proberen te komen en besluit dat dit niet het moment is om te verslappen. Ik ga dus op jacht naar de super constant rijdende Peter en slaag erin om bij 'm aan te pikken. Na 90 minuten in de wedstrijd heb ik de ronde achterstand die ik op de witte Quest had terug gepakt, dus ben ik weer een plaatsje opgeschoven! Lange tijd heb ik het idee dat ik dit tempo prima de volle drie uur kan volhouden. Helaas, na twee uur merk ik dat mijn maag schreeuwt om iets te bikken. Had ik nu toch maar wat banaantjes of koekjes mee genomen! Peter lijkt alleen maar harder te gaan en ik moet lossen.
Na nog een tijdje moet ik een tandje terugschakelen en geleidelijk loopt de snelheid steeds verder terug. Zal de EvoKS me dan toch nog terug pakken? Ik heb geen spiegeltje, dus ik kan het niet gemakkelijk na gaan. Ik kijk verschillende keren door mijn zijgaten links en rechts schuin naar achteren en kom tot de conclusie dat er niemand achter me zit. Het laatste kwartier rij ik als een zombie uit. Rijders die ik lange tijd met groot snelheidsverschil heb ingehaald halen mij in. Meer dan 39km/uur haal ik niet meer. Verlangend kijk ik elke keer naar de klok als ik langs de finishlijn kom. Dat schiet maar niet op. Verlos me toch uit mijn lijden!
Eindelijk, eindelijk,
ik heb het gehaald en bovendien niet op het laatste moment ingehaald door een directe tegenstander! Dat was wel heel nipt zie ik later, want Ulrik had maar tientallen meters achterstand!
Ik ben helemaal aan het eind van mijn latijn, maar inwendig juich ik! Met veel moeite door de protesterende spieren worstel ik me uit de Mango. Deze wordt de steile helling naar de uitgang op geduwd door Theo en een behulpzame knappe jongedame grijpt mij zelfs onder de schouders!? Ik laat me dit natuurlijk graag welgevallen, maar ik kon nog best zelf lopen hoor ;-)
Ik brand natuurlijk van nieuwsgierigheid naar de uitslag, maar ik moet echt eerst even zitten en mijn voorraadtas, die ik in de kantine had neer gezet, plunderen. Suikers moet ik hebben, een quick fix! De cola biedt zich aan en een hele liter gaat in 1 lange teug door mijn keel. Supersnel werkzaam hoor die suikers. Ik eet daarna nog wat banaantjes en koekies en dan fluks naar de uitslagen die aangeplakt zijn op een raam De uitslag: een 8e plek!!! https://wedstrijden.ligfiets.net/agenda/race.php?id=502 Officieel 47km/uur (officieus 48,1km/uur volgens mijn gps) gemiddeld ondanks de enorme inzinking. Halleluja, wat een mooi weekeinde.
De terugreis
Ik moest door een wat ongelukkige planning van me de volgende dag om 14 uur al weer in Groningen zijn, dus ik heb mijn boeltje ingepakt en de 265km naar Groningen (nota bene een iets langere route door Duitsland) gefietst en kwam 3.30 in de morgen thuis. Zo kon ik toch nog redelijk lang slapen. 33km/uur kruissnelheid is een sukkeltempo vergeleken bij de wedstrijd, maar dit kostte me veel minder energie en het gaat me dan ook vrij gemakkelijk af. http://ridewithgps.com/trips/2922143
Mythbusting
Ik lees op het Duitse velomobil forum dat Harry erg fit is en zijn Mango behoorlijk gepimpt heeft. Dat klopt. Ik ben goed getraind en kom in de buurt van het niveau van ruim 10 jaar geleden. Toen had ik in een test, 280Watt duurvermogen, nu moet ik het met 260Watt doen. Maar toen haalde ik toch niet meer dan 50km in het uur met destijds een Quest op de RDW baan in Lelystad, tegenover 51,5km/h met de Mango op deze, volgens velen langzamere baan.
Het pimpen van de Mango is dus erg goed gelukt. Daar heb ik dan ook heel wat tijd aan besteed (sommige dingen pakken goed uit, andere juist helemaal verkeerd) en daarbij veel gehad aan de tips en overleg via e-mail met de zweefvlieger en autodidact Detlef en begaafde knutselaar Rudolf Kooistra. Rudolf heeft bovendien de "eendenstaart" en de luchthapper voor me gemaakt. De strips aan de voorste wielkasten, de kortere maar nog steeds comfortabele veerweg met elastomeren (waardoor de Mango 2,5cm minder hoog is) waren verder van wezenlijk belang. De Shredda banden blijken niet erg gevoelig voor het slechte asfalt op deze baan, maar ook op goed asfalt ben ik met deze praktische en zeer bruikbare banden heel snel.
Heb ik nu een Quest gemaakt, het wiel opnieuw uitgevonden, zoals weleens schampertjes gesuggereerd is? Natuurlijk niet. De wielkasten van de Quest zijn immers gesloten. Dat is niet alleen heel onhandig bij reparaties en onderhoud maar vooral staan de voorste wielen (te) dicht bij elkaar en de stuuruitslag is zo beperkt dat je vaak op de verkeerde weghelft beland na een bocht. Natuurlijk, daar valt mee te leven als je daarmee een hele snelle stroomlijn hebt, maar tegenwoordig weten we dat open wielkasten niet perse heel nadelig zijn voor de stroomlijn.
Heb ik nu een pure race velomobiel gemaakt? Ook al niet. In bijna dezelfde configuratie als in de races rij ik gewoon naar het werk. De aanpassingen beperken me niet in onderhoudsvriendelijkheid, comfort en wendbaarheid. De Mango is nu wel iets langer, maar voor mij is dat geen probleem.
Tenslotte wil ik heel, heel graag opmerken dat de tussenas die zogenaamd "inefficient" (sic) zou zijn, nu juist het meest favoriete onderdeel is van mij. Wat was het gisteren toch super eenvoudig om mijn race verzet aan te passen naar een tourverzet voor GBSR2014 In minder dan 10 minuten heb ik het tandwiel op de tussenas verwisseld van 30tands maar de standaard 26tands! Het functioneert ook beter dan 1 hele lange ketting zoals je bij veel velomobielen ziet, met de derailleur bij de achteras op een moeilijk bereikbare plek en daardoor onmogelijk op het oog af te stellen. De derailleur kabel is zeer lang, ondervind meer weerstand en dat is niet bevorderlijk voor de schakel nauwkeurigheid en de levensduur van de kabel. De derailleur beweegt heftig op en neer bij slecht wegdek wat soms ongewenst schakelen veroorzaakt.
Met een tussenas heb je kortere kettingen die niet heftig op en neer klapperen, een normale lengte derailleurkabel, goede bereikbaarheid van de derailleur via het instapgat, de derailleur klappert niet op en neer.
Efficientie.... moet ik het nog schrijven? 51,5km/uur in de uurs race en 47km/uur in de 3 uurs race met gewoon een standaard tussenas. Ik heb geen afdichtingen uit lagers gehaald ofzo want ik wil de levensduur van onderdelen niet verkorten.
Kortom, geef mij maar een tussenas.
Met al deze nieuwe kennis gaat het Mango team zeker wat doen..... Maar dan wel onder een andere fabrieks naam. Wat deze laatste woorden betekenen, daar horen jullie zeer binnenkort meer over.
Ik vertrek twee dagen voor Cycle Vision met een volgeladen TransforMango. Het is 250km fietsen ongeveer. Dat is niet goed voor de vorm, dus ik wil op z'n allerminst de dag tevoren niet veel fietsen. De 1e dag doe ik de hoofdmoot van ruim 200km naar Nijmegen http://ridewithgps.com/trips/2922149. Op de zeer fraai gelegen boerderijcamping op het hoogste punt van Berg en Dal ben ik jaren geleden al eens geweest. Er was toen een tijdrit en criterium over de Zevenheuvelenweg die georganiseerd werd door de plaatselijke wielren club. Alweer een evenement waar we binnen twee jaar werden geweerd. Hadden we maar niet zo snel moeten wezen, nietwaar. Maar goed, Cycle Vision is in ieder geval ons feestje.
Ik heb heel rustig gefietst met een gemiddelde hartslag van 128bpm, maar toch word ik de volgende morgen wakker met lichte hoofdpijn. Misschien te weinig gedronken? Te warm geweest onder de racekap? De heerlijke koele lucht op het gezicht van de uitstekend werkende 80mm luchthapper met drogerslang naar het gezicht heeft echter super gewerkt. Ik kreeg het alleen bij wat langere stops te warm.
Hoe dan ook, na wat flinke slokken water en chocoladekoekjes met sinaasappel vulling (het ontbijt van kampioenen) besluit ik bij de eerste supermarkt aspirine in te slaan. Ik doe een tukkie in de schaduw, maar er komen hier veel fietsers langs en een van hen fietst me voorbij, maar keert weer om en spreekt me aan. Heel attent van de goede man, het is niet zo handig om op een drukke fietsroute eruit te zien alsof ik ben flauw gevallen in een overmaatse kinderwagen. De powernap heeft me goed gedaan, maar ik doe het nog veel rustiger aan dan de dag tevoren: mijn gemiddelde hartslag is slechts 110bpm. Als ik een beetje rondloop heb ik al zo'n hartslag!
De camping
Om 13.30uur ben ik op de camping bij Raceway Venray. De navigatie middels de Edge800 heeft prima gefunctioneerd. De route heb ik gemaakt met de online service van ridewithgps. Die routes moeten wel altijd goed nagelopen worden, want ik stel in op "wandelaar" en dat betekent dat er weleens teveel afgekort wordt door woonwijken en zandpaden.
Victor en Joyce zijn deze keer de campingmanagers. Victor zorgt ervoor dat de camping goed te vinden is middels kolossale vliegers met Cycle Vision opdruk.
Het opzetten van mijn pop-up tent is een eitje. Het is de allerkleinste van Quechua, want dat is de enige maat die past in mijn Mango. Of ik er zelf in pas is bijzaak. Op de rug slapen kan amper, want dan drukken mijn voeten tegen de binnentent en dan worden de voeten soms koud. Op mijn zij slapen is beter voor de andere campeerders, want op de rug slapende ga ik snurken. Ik mis wel wat comfort, de ouder wordende botten hebben zelfs aan een matje gevuld met dons en lucht niet meer voldoende. 's Nachts word ik af en toe wakker door pijn in een of ander gewricht. Door me om te draaien kan ik weer een poosje slapen. Gelukkig slaap ik meestal heel gemakkelijk weer in.
Raceday 1
Als ik wakker word heb ik verdorie alweer een beetje hoofdpijn. Geen goed begin van de eerste wedstrijd dag, maar mijn uurs race begint pas 's middags. Dus direct maar een aspirientje naar binnen gekiepert. Na een poosje begint deze te werken en het vertrouwen in een goede wedstrijd keert terug.
Ik ga maar even wat inrijden richting Ysselsteyn en weer terug. Het is mooi weer en er staat weinig wind. Wat loopt de Mango toch lekker licht en stabiel. Eerst rustig beginnen en pas op de terugweg maak ik wat tempo om het hart wat op toeren te brengen. Met 48km/uur op de teller krijg ik het warm, dus ik stop en trek mijn shirt uit. Sta je met alleen een lycra broekje aan, zul je net zien dat jan en alleman je de weg gaat vragen. Maar niets kan mijn goede bui verstoren. Dit wordt MIJN dag!
De race op de 800 meter ovaal begint om 12.30uur. Heel rustig aan laat ik de Mango op snelheid komen. Ik word af en toe ingehaald, maar ik laat me niet gek maken. Na de eerste ronde heb ik een lekker tempo te pakken van ongeveer 53km/uur met een 260Watt aan vermogen. Dit gaat lekker, want in een van mijn trainings rondjes heb ik bijna 280 Watt gehaald gedurende een uur. Na 15minuten gooi ik er dus maar een schepje bovenop http://ridewithgps.com/trips/2922145 (klik op "speed" en "Watts") en versnel naar bijna 60km/uur met rond de 300Watt. Dit duurt echter maar een paar minuten want ik voel dat vandaag de benen ook weer niet zo goed zijn.
Terug naar 53km/uur dus. Ik haal mettertijd twee Questen in, waarvan eentje bij me aanklampt, Dirk Drost. Dit motiveert om nog eens naar 58km/uur te gaan en Dirk moet voorlopig lossen. Intussen sluit Peter de Rond in zijn blauwe Quest bij Dirk aan. De inspanning van zo'n 300Watt gaat z'n tol eisen en ik zak iets in. In de laatste drie minuten zien Dirk en Peter kans om me toch nog in te halen. Ik heb bij alle inspanning niet goed opgelet en merk te laat dat de race al bijna voorbij is. Mijn eindsprint komt te laat. De Questen hebben slechts een voorsprong van hooguit 50 meter op me en dat gat had ik misschien kunnen dichten als ik niet zo had zitten suffen. Peter verslaat Dirk in de eindsprint.
y-as is de voorsprong t.o.v. mij in km. De 2 Questen waren nog geen 50meter voor me. Benny is kennelijk te snel gestart en loopt in het laatste kwartier bijna een ronde achterstand op.
Volgens mijn Edge 800 heb ik 52,6km/uur gemiddeld gereden, maar vanwege het vele inhalen buitenom moest ik veel meer meters maken en is de officiele snelheid daarom 51,5km/uur. Dat levert een 11e plek op https://wedstrijden.ligfiets.net/agenda/race.php?id=499 1uurs en daar ben ik enorm blij mee. Zelfs in een Quest ben ik nimmer sneller geweest in een uurswedstrijd. Het intensieve trainen en de aerodynamische truukjes aan TransforMango hebben resultaat afgeworpen. In de trainingsrondjes had ik al gemerkt dat een gemiddelde van 50 zeker mogelijk was, maar 52,6km/uur volgens GPS is een, ook voor mezelf, welhaast ongelooflijk goed resultaat. Felicitaties met m'n goede race komen van alle kanten. De mooiste vond ik deze: "je hebt de Mango weer op de kaart gezet, Harry".
Morgen proberen deel 2 af te krijgen: de 3uurs-race en die is nog spannender!
Ik rij al drie jaar met een vermogensmeter van Power2Max. Het is heel bruikbaar bij het trainen. In het schermpje van mijn Edge 800 heb ik het gemiddelde vermogen bovenaan in een extra groot veld staan en daaronder pas de snelheid. De snelheid varieert namelijk nogal sterk met de weersomstandigheden. Het geleverde vermogen geeft me een veel betere indicatie hoe goed ik in vorm ben.
Er zin legio mogelijkheden om de resultaten van je training te beoordelen. Op dit moment doe ik dat met Strava. Die laat het verloop zien van mijn vorm gedurende de laatste maanden en hoeveel vermogen ik ongeveer kan leveren voor bijvoorbeeld een uur.
Hoe goed is de conditie
Hoeveel vermogen kan ik leveren
Helaas is Strava niet zo aardig tegenover velomobielen, maar dat is een ander verhaal.
Verbetering aan de stroomlijn beoordelen
Maar training was niet de belangrijkste reden om met een vermogensmeter te gaan fietsen. Ik knutsel vaak aan mijn fiets aan mechanische onderdelen en aan de stroomlijn. Met dezelfde inspanning meer snelheid halen, daar draait het om. Een groot probleem daarbij is het placebo-effect. Als je enthousiast bent over een verandering waar je veel van verwacht, dan ga je sneller. In werkelijkheid is het het enthousiasme die je meer vermogen doet leveren, waardoor je sneller gaat! Een vermogensmeter kun je niet voor de gek houden en zou het dus mogelijk moeten maken om betrouwbare uitspraken te doen over de verandering aan de velomobiel.
Onnauwkeurigheid van het meten met de vermogensmeter?
Ik heb meerdere blogposts gewijd aan het bepalen van de vermogenswinst door aerodynamische truukjes. Maar nog veel meer van mijn testen heb ik nooit gepubliceerd. Dat komt omdat er geen touw was vast te knopen aan de resultaten of de herhalingen spraken zichzelf tegen. Ik liep vaak aan tegen vrij grote variaties die niet te verklaren waren uit de veranderingen die ik gedaan had. Dit zat me bepaald niet lekker, want als puntje bij paaltje komt zijn de logische resultaten die ik wel publiceerde niet automatisch betrouwbaar.
Ik moest er dus achter komen hoe ik de metingen betrouwbaarder uit kon voeren.
Wat zijn de belangrijkste oorzaken van afwijkingen?
De meeste vermogensmeters hebben maar een kleine foutmarge van ca. 2%. De temperatuur heeft enige invloed op de uitlezing omdat het materiaal van de rekstrookjes meer rekt bij hogere temperatuur bij dezelfde kracht. Dit wordt gecompenseerd door kalibratie en dat gebeurt bij de Power2Max automatisch zodra je 3 seconden niet trapt. Het lijkt me niet onmogelijk dat de kalibratie weleens niet klopt. Ik doe echter herhalingen, dus dezelfde test meerdere keren en dan zie je al gauw wanneer 1 van de herhalingen erg afwijkt. Die herhalingen zijn een belangrijk hulpmiddel, maar helaas duurt daardoor het testen vrij lang.
Dan zijn er nog hoogteverschillen en bochten die vermogen kunnen vreten, maar in het vlakke Groningen is dit gelukkig geen probleem. Ik heb een vlakke en rechte testbaan.
De meest voor de hand liggende oorzaak van afwijkingen, is het weer, met de windkracht en windrichting voorop. Dat weten we natuurlijk allemaal. Bij tegenwind moet er harder gewerkt worden dan bij wind mee. De relatief kleine vermogensveranderingen door aerodynamische truukjes vallen daarbij al gauw in het niet!
Wind is zeer veranderlijk in de tijd. De herhalingen zorgen voor een lange testtijd. Ik moet dus eigenlijk bij aanhoudende windstilte meten. Uh, de kans op windstilte gedurende enkele uren in Groningen is ongeveer net zo waarschijnlijk als dat het "peerd van ome Loeks" zich losrukt van zijn sokkel op het stationsplein en er vandoor draaft.
Zelfs op een vlakke weg en een zo constant mogelijke snelheid kunnen er al behoorlijke vermogens variaties zijn
De Oplossing?
Ik weet niet hoe het anderen vergaat, maar ik krijg vaak de beste ideeën tijdens het fietsen, als ik helemaal niet actief met het probleem bezig ben. Zo ook nu. Ik fietste onlangs met mijn vriend Ludwig een testrondje na een reparatie aan zijn Mango. We zijn ongeveer even sterk, dus zouden we met onze Mangos ook ongeveer even snel moeten zijn.
Eureka! Vat je 'm? Als allebei de Mango's een vermogensmeter hebben en in dezelfde aerodynamische configuratie rijden, dan zullen beide ongeveer evenveel vermogen nodig hebben. De omstandigheden zijn vrijwel identiek als ze achter elkaar rijden. (niet al te dicht bij elkaar, want dan kunnen aerodynamische profielen elkaar beinvloeden). Windsnelheid, windrichting en temperatuur zijn gelijk. Variaties zijn niet belangrijk meer want beide Mango's zijn aan dezelfde variaties onderhevig.
Dus: Laat je de Mango#1 onverandert, terwijl je de aerodynamische configuratie van #2 wel wijzigt en fiets je met beide Mango tegelijk en met dezelfde snelheid, dan krijg je zo veel betrouwbaarder metingen dan met slechts 1 Mango waarbij je de metingen na elkaar moet doen.
Het vergt wel wat meer organisatie, maar de uitvoering van de tests is niet moeilijker en je bent met zijn tweeen, zodat je zelfs sneller en gemakkelijker een extra stroomlijning op de Mango kunt plakken. Ik heb al een tweede Power2Max (1 in TransforMango en 1 in Twango).
De "kloon" om de tweede Mango te rijden is natuurlijk Ludwig. Niet dat beide rijders perse even sterk moeten zijn, maar het testen kan best vermoeiend zijn en dan is het wel handig als beide rijders even lang en even hard kunnen fietsen.
Er bleek geen verschil in snelheid tussen TransforMango en Twango te zijn. Wat de doorslag heeft gegeven is dat ik met de 170mm cranks van Twango een beetje last van de knieen kreeg. Niet ernstig, maar toch. TransforMango heeft 150mm cranks en toen ik daar een paar dagen weer in had gereden voelde ik de knieen al niet meer.
Het trainen verloopt voorspoedig. Ik heb mijn snelste gemiddelde op mijn trainingsronde weer wat opgekrikt en de kruissnelheid op de rechte einden ligt iets boven de 50km/h. Ook bij forse tegenwind is de Mango met de verlengde achterkant zeer snel.
Ik worstel bij de toenemende hoge kruissnelheden wel steeds meer met de bestuurbaarheid bij harde windvlagen. Als ik dan heen en weer geblazen word, kost me dat snelheid maar erger: ik heb meer ruimte nodig op rijbaan en fietspad. Ook Rudolf had deze ervaring. Bij alleen het onderste gedeelte gemonteerd was het lekker stabiel, maar met het bovenste gedeelte erbij werd het weer bedorven. Ik heb dus het bovenste gedeelte er weer af gehaald en ben maar eens wat gaan experimenteren met scherpere en kortere bovendelen, vrij naar het voorbeeld van de Milan. Heel simpel met wat flexibele dunne plastic platen. Wat knippen en plakken en je hebt zo iets gemaakt. Ik heb niet zo gauw last van valse schaamte. Wat mij betreft is het het voornaamste dat het werkt. Het mooier maken kan altijd nog, ik wil eerst weten wat de meest optimale vorm is. Ik had mazzel of ik heb er slag van, want direct bij de eerste poging had ik al een bovendeel die de Mango nog stabieler maakt bij zijwind.
Doorzichtig geknutsel. Ruw, maar effectief
Jammer van het mooie carbon bovendeel die Rudolf voor me gemaakt had, maar ja, als dit stukkie plastic beter werkt, dan blijft het. Deze oefening bracht me op nog een ander idee. Als ik het bovenste deel nog wat langer maak, bijvoorbeeld ter lengte van het achterste punt van de Mango, dan kan wellicht het onderste zwarte staartgedeelte vervallen zonder de goede zijwind stabiliteit te verliezen. Daarmee zou de Mango z'n originele compactheid behouden en dat is zeker een poging waard.
Maar goed, dat idee onderzoeken is iets voor morgen. Letterlijk morgen, want een iets langer bovendeel heb ik vandaag op de Mango geplakt en deze keer wat netter. Toen ik het resultaat zag, viel me op dat het erg lijkt op de staart van het 4-wiel concept van Allert Jacobs die op zijn beurt weer afgeleid is van de 4-wieler van Miles Kingsbury die er tijdens ROAM2011 mee reed. In Allert's blog merkt hij op dat het met zo'n staartpunt het mogelijk is om de velomobiel stabiel op de staart te zetten. Een grappig idee, die wellicht het bezwaar kan wegnemen dat een velomobiel vrij veel plaats inneemt. In een lift meenemen zal wel niet gaan, want 2.45m hoogte lijkt me wat veel.
Andere be-spiegelingen.
De plaatsing van de spiegels op de body is goed voor overzicht, maar ik krijg tijdens het fietsen nog wel eens een helder idee. Zoals, wat als ik de spiegels nu eens op de racekap plaats in plaats van op de body. Het zou iets aerodynamischer zijn en tijdens een wedstrijd heb ik ze direct onder handbereik om ze in te klappen. Ik heb ze namelijk aleen nodig om te zien of ik een directe tegenstander heb om rekening mee te houden en zelfs dan is 1 spiegel al genoeg daarvoor. Ik heb ze niet met boutjes vastgezet, maar met Dual Lock, een soort van velcro maar dan veel stugger. Zodoende kan ik de spiegels eventueel weer op de body zetten, zonder te hoeven sleutelen.
Vorige week vrijdag. Ik fiets terug naar huis en hoor onderweg een geluid dat niet in de Mango thuis hoort. Ik heb eerst het idee dat het wellicht het stoeltje is die over het frame schuurt (ik zit zo ver naar achteren dat de stoel het frame vrijwel raakt). Eenmaal thuis plak ik wat zacht velcro op het frame.
De volgende morgen is het geluid nog erger. Bovendien valt me op dat ik moeite lijk te hebben om een goed tempo te houden. De vermogensmeter geeft me gelijk: ik blijk 20Watt meer nodig te hebben bij een 2km/h lager gemiddelde dan normaal. Maar ik heb inmiddels een verdachte: de wiellagers in het achterwiel. Bij wijze van proef heb ik er keramische lagers in geplaatst. Als ik het achterwiel eruit haal is het direct duidelijk: het wiel loopt zwaar. Beide lagers lopen zwaar. Ik haal er eentje uit elkaar en ik zie dat de buitenste lagerschaal helemaal gevlekt is i.p.v. egaal glanzend. Ze liepen altijd prima maar hebben het slechts 5000km uit gehouden.
De reden dat ik al snel de lagers verdacht is vanwege de ervaring van Hans Wessels die tijdens een 24uurs rekord poging de strijd moest staken vanwege slecht lopende keramische lagers.
Ik vervang de lagers door de standaard SKF E2 energiezuinige lagers en de Mango is weer stil en loopt weer net zo licht als voorheen.
Geluk bij een ongeluk: 's Zondags heb ik een wedstrijd in het Duitse Hildesheim bij Hannover. Daar was ik niet ver gekomen met zulke zwaarlopende lagers, dus kwam het gebrek net op tijd aan het licht.
Ik combineer het zakelijke en het plezierige, want ik neem de gerepareerde Mango mee van Bernd die enkele maanden voordien frontaal tegen een SUV is geknald. De weg bleek onverwacht spiegelglad en Bernd kwam met 25km/h op de verkeerde rijbaan terecht waar de SUV met zo'n 30km/h reed. Samen een snelheid van 55km/h die van het ene op het andere moment tot nul gereduceerd wordt. Een forse klapper dus. De neus van de Mango raakt dan ook danig in de kreukels en het frame wordt verbogen. Bernd zelf komt er redelijk goed vanaf met een gebroken enkel. Bernd is in dit geval de schuldige partij, dus moet hij het herstel zelf bekostigen. Na overleg besluiten we bij SinnerBikes om de neus in zijn geheel te vervangen, het verbogen framedeel af te slijpen en een nieuw framedeel er weer aan te lassen.
Bernd's gecrashte Mango
Nieuwe neus
Roelf heeft een slim plan om er voor te zorgen dat er niet opnieuw gespoten hoeft te worden (spuitwerk is altijd een grote kostenpost bij reparaties aan de body). Hij lamineert een nieuwe neus en slijpt de kapotte neus eraf IN de wielkast. De naad verloopt daardoor grotendeels vrijwel onzichtbaar in de wielkast. Slechts enkele centimeters boven de wielkast zijn zichtbaar. Met wat witte gelcoat en een witte sticker is er niets meer van te zien. We zijn zelf zeer tevreden over het resultaat. Een dergelijke reparatie is aanzienlijk goedkoper dan een nieuwe onderbody en overplaatsen van de onderdelen daarnaar toe. Bernd, die toevallig ook net jarig is, meldt later dat hij spierkrampen in zijn kaken kreeg van het grijnzen.
de nieuwe neus, nog ongetrimd.
het kapotte deel eraf gezaagd. hier komt de naad, in de wielkast.
met Bernd op de foto
weer als nieuw, kompleet met servicebeurt en nieuwe top.
De 2000m tijdrit.
Maar dan het wedstrijdje. Het is voor het eerst dat er op het betonnen 400m ovaal van Hildesheim wordt geracet door ligfietsers en de opzet is heel simpel: 5 rondjes, dus 2000meter met staande start en tijdmeting door 2 stopwatches waarvan de tijden gemiddeld worden.
Ik heb mijn mede-Mango rijder Ludwig en Mango tweaker Rudolf, die liever toeschouwer is, meegenomen. Ludwig en ik zijn zeer aan elkaar gewaagd en nemen het op tegen een hele vloot aan Mango's, 2 Milans, een Quest en een paar open ligfietsen.
de psychologische oorlogsvoering vooraf :-)
met de "eendenstaart" vlieg ik over de baan.
Markus maakt zich ondanks zijn snelle Milan toch wat zorgen, want in het bochtige Rutenbrock hebben Ludwig en ik vorige herfst de vloer met hem aangeveegd in het criterium. Hij was kansloos doordat hij de bochten langzamer moest nemen dan de stabiele Mango's. Ik maak me deze keer echter geen illusies, want de sprint is niet mijn forte en hier zijn geen moeilijke bochten te nemen.
Markus wint inderdaad, met een tweede plek voor mij en Ludwig op plek 3.
Nummer 4 Rainer, "DerBildRiese" op het Velomobilforum, heeft ook een Mango met een Power2Max vermogensmeter. We vergelijken de geleverde vermogens van de race en die blijkt vrijwel gelijk. "Waarom ben ik dan zoveel langzamer", zegt Rainer. Hij heeft zijn Mango weliswaar net als ik getweakt met strips, maar ik heb alweer een nieuw geheim wapen, de eendenstaart die me ruim 5% voordeel geeft. Dit is nog een prototype, maar ze wordt binnenkort in produktie genomen.
Uitslagen
het belangrijkste programma onderdeel
Al met al een leuke en (afgezien van de 3 minuten rammen op de pedalen en 3 uur hoesten vanwege de inspanning) ontspannen middag. Wellicht een volgende keer wel een criterium, want dat ligt me toch beter en vind ik nog leuker. Bedankt organisatie en tot een volgende keer!
